Dywan perski wykonany w mieście, często w warsztacie; jedna z trzech rodzin (miejskie, wiejskie, plemienne), na które zwykle dzieli się dywany perskie. Tkacze pracują zazwyczaj według rysunkowego planu przygotowanego przez projektanta, pod kierunkiem doświadczonych tkaczy lub mistrzów, a warsztat może kupić wełnę hurtowo i ufarbować ją całą naraz, dlatego standardy są bardziej rygorystyczne niż w tkactwie wiejskim i plemiennym, opartym na pamięci. Dywany miejskie osiągają zwykle największą gęstość węzłów oraz najszerszy wachlarz rozmiarów, barw i wzorów, najczęściej kwiatowych (Tabriz, Kashan, Isfahan, Kerman, Nain, Mashhad, Sarouk). Pochodzenie z warsztatu zwykle świadczy o wyższej jakości, ale nie każdy dywan warsztatowy jest sygnowany.
Najstarszy znany dywan z runem na świecie, utkany około V wieku p.n.e. i odkryty w 1949 roku w zamarzniętym grobowcu scytyjskiego możnowładcy w syberyjskich górach Ałtaj. Rabusie grobów zostawili kurhan otwarty, więc zimno i wilgoć zamroziły komorę i zamknęły dywan w lodzie na około 2500 lat. Jego węzły symetryczne, około 36 na centymetr kwadratowy (mniej więcej 230 na cal kwadratowy), dowodzą, że tkactwo dywanowe było już w starożytności dojrzałą sztuką. Często opisuje się go jako najstarszy dywan perski i wczesne świadectwo tkactwa plemiennego, rzemiosła, które zrodziło się jako ochrona przed zimnem i wilgocią. Jest eksponowany w Ermitażu w Petersburgu.
Dywan ręcznie wiązany, utkany w Iranie, kraju nazywanym na Zachodzie Persją do 1935 roku, w tradycji, która podobno sięga około 2500 lat wstecz. Bierze nazwę od miasta, miejscowości, regionu lub plemienia, z którego pochodzi (Tabriz, Kashan, Heriz, Beludż), i należy do jednej z trzech grup: dywanów miejskich, tkanych w warsztatach według projektu, dywanów wiejskich oraz dywanów plemiennych, przy czym dwie ostatnie grupy tka się w dużej mierze z pamięci. Runo jest wełniane, jedwabne lub z mieszanki tych włókien, na podstawie bawełnianej, wełnianej lub jedwabnej. Dywany naśladujące perskie, tkane w Pakistanie, Indiach czy Chinach, nie są dywanami perskimi.
Dywan wykonany przez przebijanie przędzy runa przez napiętą tkaninę bazową ręcznym narzędziem do tuftowania i utrwalenie pętelek podłożem z klejem, a nie przez ręczne wiązanie węzłów wokół nitek osnowy i wątku. Na jego spodzie widać tkaninę i klej zamiast pojedynczych węzłów, a w dotyku jest mniej miękki niż spód dywanu wiązanego. Plasuje się poniżej dywanów ręcznie wiązanych, a powyżej maszynowych, nie jest tak trwały jak dywan wiązany i nie uchodzi za prawdziwy dywan perski ani orientalny. Ponieważ bywa sprzedawany po prostu jako „ręcznie wykonany”, dopiero określenie „ręcznie wiązany” wskazuje dywan wiązany.
Dywan perski z okręgu Heriz w północno-zachodnim Iranie, a ściślej ze wsi Gorevan. Ma zdecydowane wzory geometryczne, duże medaliony centralne i naroża w nasyconych czerwieniach, błękitach i kości słoniowej. W porównaniu ze zwykłymi dywanami Heriz egzemplarze Gorevan mają zwykle grubszy splot, bardziej kanciaste kompozycje i wyrazisty, rustykalny charakter, dzięki któremu chętnie sięga się po nie w klasycznych i przejściowych wnętrzach.
Dawny dywan perski z okolic tkackich Heriz w północno-zachodnim Iranie, środkowy etap wzornictwa Heriz: bardziej uporządkowany niż plemienne, swobodniejsze dywany Bakshaish z lat 70. XIX wieku i wcześniejszych, a zarazem mniej gęsty w motywy niż dywany Heriz tkane od lat 10. XX wieku. Tkane od końca XIX do początku XX wieku dywany Serapi zachowują otwarty, przestronny układ ze zdecydowanym rysunkiem geometrycznym w ziemistej palecie. Wszystkie mają dziś ponad sto lat i są dość rzadkie, a kolekcjonerzy cenią je za walory dekoracyjne i trwałość.
Znaleziono 6 wyników dla „Dywan perski”
📎 Link do udostępnienia: https://yourcarpet.com/pl/resources-and-guides/carpet-dictionary?search=Dywan%20perski