Dywan wiązany ręcznie z krajów tkackich Azji i Bliskiego Wschodu, zwykle nazywany od miasta lub regionu, z którego pochodzi, i znany z misternych wzorów. W handlowym zestawieniu „perskie i orientalne” określenie „perskie” oznacza dywany wykonane w Iranie, a „orientalne” obejmuje pozostałe kraje pochodzenia, takie jak Turcja, Pakistan, Indie, Afganistan i Chiny, na przykład wytwarzane w Pakistanie dywany kazak, dywany o wzorach Oushak i dywany Buchara albo afgańskie dywany Khal Mohammadi; w szerokim rozumieniu słowo to obejmuje także dywany perskie. Naśladownictwa z Pakistanu, Indii lub Chin nie są perskie. Autentyczne są wyłącznie dywany wiązane ręcznie; niżej plasują się dywany tuftowane ręcznie, które bywają sprzedawane jako „ręcznie wykonane”, oraz dywany maszynowe. Kraj i miasto pochodzenia dywanu mówią kupującemu, czego może się spodziewać po jego typowych barwach i jakości.
Dywany ręcznie wiązane w Pakistanie, często przez tkaczy afgańskich, odtwarzające wzory perskie, tureckie, turkmeńskie i kaukaskie; najbardziej znane rodziny to kazak, Oushak, Peshawar (Chobi) i Buchara, a dywany Khal Mohammadi w stylu afgańskim bywają do nich zaliczane. W porównaniu z dywanami irańskimi mają zwykle łagodniejsze, bardziej stonowane barwy, dobierane przez projektantów do nowoczesnych wnętrz, niskie do średniego runo — efekt prania postarzającego i krótkiego przycinania — oraz szeroki wybór dużych rozmiarów. Produkcję dywanów kazak przypisuje się tkaczom afgańskim w pakistańskich warsztatach od lat 80. i 90., a produkcję w stylu Oushak właścicielom warsztatów, którzy przenieśli się z Iranu do Pakistanu w latach 70. po embargu nałożonym na Iran. Ponieważ nie są tkane w Iranie, nie są dywanami perskimi.
Dywany plemienne tkane przez koczowników turkmeńskich (turkomańskich), których przodkowie przybyli z regionu afgańskiego i uzbeckiego, a którzy później osiedli w turkmeńskim regionie Iranu. Rzędy ośmiobocznych gulów („kwiatów”) pokrywają pole w kolorze głębokiej czerwieni, czerwonobrązowym lub, rzadziej, kremowym, z akcentami czerni, błękitu, zieleni lub beżu; zdarzają się też wzory modlitewne. Podstawa i runo są zwykle wełniane, podobno z miękkiego podszerstka owiec karakułowych, choć czasem używa się podstawy bawełnianej. W starszych dywanach każde plemię zachowywało własny wzór gula, natomiast w nowszych swobodnie się je miesza. Wzory turkmeńskie zainspirowały dywany Buchara i Khal Mohammadi i spośród wzorów perskich są najbliższe pracom beludżyckim, od których są starsze; niskie do średniego runo dobrze sprawdza się w miejscach, gdzie drzwi otwierają się nad dywanem.
Dywany pochodzenia i wzornictwa afgańskiego, nazwane, co niezwykłe, od osoby, a nie od miejsca: według legendy krążącej w handlu — od mistrza tkackiego i farbiarza, który pozostał w północnym Afganistanie podczas rosyjskiej inwazji i zaczął tam je wytwarzać. Słyną z głębokich, naturalnie barwionych czerwieni i błękitów z akcentami pomarańczowymi, czarnymi i rdzawymi oraz z geometrycznych układów z drobnymi detalami kwiatowymi, inspirowanych dywanami Buchara i wzorami turkmeńskimi; lekkie różnice odcieni są przy barwnikach naturalnych czymś normalnym. Runo jest w 100% wełniane, z wełny owiec górskich, których tłusta wełna ma miękki połysk, na bawełnianej podstawie, o średniej wysokości. Niektóre klasyfikuje się jako wykonane w Pakistanie. Drobniejszy, gęstszy gatunek, często oznaczany jako Belgique, oddaje ten sam wzór ostrzej.
Nazwa handlowa używana wśród znawców dywanów na drobniejszy gatunek Khal Mohammadi, afgańskich dywanów słynących z głębokich czerwieni z barwników naturalnych. Barwy i wzór są takie same jak w gatunku zwykłym, ale wyższa gęstość węzłów daje ostrzejszy, bardziej szczegółowy rysunek, dlatego różnicę widać w wyrazistości wzoru, a nie w ogólnym wyglądzie.
Starszy tkacz, który nadzoruje pozostałych tkaczy warsztatu i dba o wysoki poziom wzornictwa i tkania. Mistrzowie tkaccy często zakładają warsztat i użyczają mu swojego nazwiska, jak Alabaf i Habibian, a w elitarnych warsztatach miejskich ich nazwiska bywają wplatane w dywany jako sygnatury. Najbardziej wymagające prace, takie jak dywany figuralne, powierza się właśnie im, a afgański mistrz Khal Mohammadi, będący też biegłym farbiarzem, dał swoje nazwisko pewnemu typowi dywanów. Dywany tkane pod takim nadzorem są na ogół lepszej jakości niż dywany spoza warsztatów, choć nie w każdym przypadku. Tytuł ten bywa też używany swobodniej, wobec każdego bardzo biegłego tkacza.
Przędza wełniana uprzędziona z oczyszczonej i zgręplowanej wełny ręcznie lub na kołowrotku ręcznym, a nie maszynowo; uprzędzone nitki skręca się następnie razem w grubszą, mocniejszą przędzę, zanim trafi ona do farbowania. Daje cieńsze i miększe nici niż przędzenie maszynowe, dlatego wełna jest bardziej miękka w dotyku i ma większy połysk, a przędzenie ręczne podobno zachowuje naturalną lanolinę wełny. Stosuje się ją zwykle w dywanach Kazak i Peshawar tkanych w Pakistanie oraz w afgańskich dywanach Khal Mohammadi, a wszystkie te dywany są też farbowane barwnikami naturalnymi.
Znaleziono 7 wyników dla „Khal Mohammadi”
📎 Link do udostępnienia: https://yourcarpet.com/pl/resources-and-guides/carpet-dictionary?search=Khal%20Mohammadi